Ποδηλασία – Παγκόσμιο πρωτάθλημα ποδηλασίας δρόμου: Ένα μάθημα ιστορίας

Ο αγώνας δρόμου του παγκοσμίου πρωταθλήματος επαγγελματικής ποδηλασίας είναι ένας αγώνας που διοργανώνεται από την διεθνή ομοσπονδία του αθλήματος, την UCI και είναι ένας μονοήμερος αγώνας δρόμου μαζικής εκκίνησης

Ο νικητής κερδίζει το δικαίωμα να φορά τη φανέλα με τα χρώματα του ουράνιου τόξου, μία λευκή φανέλα με πέντε οριζόντιες χρωματιστές ρίγες γύρω από το στήθος (από κάτω προς τα επάνω τα χρώματα είναι: πράσινο, κίτρινο, μαύρο, κόκκινο και μπλε).

Η πρώτη διοργάνωση πραγματοποιήθηκε στο Nürburgring της Γερμανίας στις 21 Ιουλίου 1927 και είχε μήκος 182,5 χλμ. Ο Alfredo Binda ήταν ο πρώτος από τους τρεις Ιταλούς στο βάθρο.

Παρόλα αυτά η καταγεγραμμένη ιστορία αρχίζει χρόνια νωρίτερα, το 1883, σε ένα ποδηλατοδρόμιο στο Leicester της Αγγλίας. Με την στήριξη των Βρετανών κατασκευαστών ποδηλάτου, ο αγώνας έβλεπε την κυριαρχία των ντόπιων αθλητών μέχρι που ο Γάλλος Frederic De Civry αναδείχθηκε νικητής.

Μέχρι το 1889 οι Βρετανοί είχαν δημιουργήσει μία νέα μορφή, τη χρονομέτρηση των 100 μιλίων που είδε νικητή τον Γάλλο Charles Terront σε 5h58’20”. Όπως συμβαίνει όμως σήμερα με την επαγγελματική πυγμαχία την εποχή εκείνη υπήρχαν ταυτόχρονα πολλοί παγκόσμιοι πρωταθλητές αν και στα τέλη του 19ου και στις αρχές του 20ου αιώνα διάφοροι διοργανωτές αγώνων συνήθιζαν να δίνουν εντυπωσιακούς και βαρύγδουπους τίτλους για τους αγώνες σε δρόμο και πίστα.

Μέχρι το 1920 η κατάσταση άρχισε να ξεκαθαρίζει. Οι Γάλλοι είχαν το GP Wobler το 1922, το οποίο θεωρούταν το ανεπίσημο παγκόσμιο πρωτάθλημα για τους επαγγελματίες ποδηλάτες. Οι Ιταλοί είχαν το 1923 μία σειρά αγώνων παγκοσμίου πρωταθλήματος για ερασιτέχνες στην Ελβετία. Οι αγώνες σε Γαλλία και Ιταλία ήταν τόσο δημοφιλείς που η UCI ανέλαβε τον έλεγχο το 1927 και παρουσίασε το πρώτο επίσημο παγκόσμιο πρωτάθλημα.

Στο παγκόσμιο πρωτάθλημα όλοι οι τύποι αθλητών έχουν φορέσει τη φανέλα με τα χρώματα του ουράνιου τόξου, από νικητές Grand Tour μέχρι νικητές classics. Από σπεσιαλίστες σε ανηφόρες μέχρι σπρίντερ. Από μεγάλα ονόματα μέχρι άγνωστους. Αυτή η μεγάλη ποικιλία οφείλεται στην επιλογή χώρων από τους επίπεδους δρόμους της Ολλανδίας μέχρι το μεγάλο υψόμετρο των Κολομβιανών οροσειρών.

Αγώνες που έμειναν στην ιστορία

1928- Μετά το πρώτο πρωτάθλημα το 1927, ο Βέλγος George Ronsse πήρε δύο διαδοχικές νίκες το 1928 και ‘29. Ο Ronsse το 1928 είχε μεγάλη υποστήριξη από την ομάδα του και την αξιοποίησε στο έπακρο φτάνοντας στη νίκη με διαφορά 19’43”– μία επίδοση που αποτελεί ρεκόρ. Ο κάτοχος του τίτλου, ο Binda και ο Costante Girardengo εγκατέλειψαν από τον αγώνα. Εξαγριωμένη η ιταλική ομοσπονδία απέβαλε τόσο τον Binda όσο και τον Girardengo επειδή δεν υπερασπίστηκαν με πίστη και αποφασιστικότητα την εικόνα της ιταλικής ποδηλασίας.

1933- Ο πρωταθλητής του Tour de France, Georges Speicher, έγραψε μία μοναδική ιστορία. Λίγο μετά το τέλος του Tour, μία παράξενη και κάπως αμφιλεγόμενη επιλογή άφησε τον Speicher εκτός εθνικής ομάδας για το παγκόσμιο πρωτάθλημα. Ο Speicher γύρισε σπίτι του να ξεκουραστεί και σταμάτησε να προπονείται. Μία ημέρα πριν τον αγώνα, ένα από τα μέλη της εθνικής ομάδας αρρώστησε και αποσύρθηκε από τη διοργάνωση. Αναζητώντας αντικαταστάτη, οι Γάλλοι βρήκαν τον Speicher και τον έπεισαν να αγωνιστεί.

Παρά την ελάχιστη προπόνηση μετά το Tour, του είπαν να θέσει γρήγορο ρυθμό για τον αγώνα. Μετά από 50 χλμ. έκανε την επίθεση για να παρασύρει τις άλλες ομάδες. Όταν οι άλλες ομάδες άρχισαν να τον καταδιώκουν ήταν πολύ αργά. Ο Speicher ολοκλήρωσε τον αγώνα με διαφορά 5’. Έγινε ο πρώτος ποδηλάτης που κερδίζει το Tour και το παγκόσμιο πρωτάθλημα την ίδια χρονιά.

1938- Ο Β’ Π.Π. σταμάτησε το παγκόσμιο πρωτάθλημα για οκτώ χρόνια. Ο τελευταίος αγώνας πριν τον πόλεμο ήταν το 1938. Ο Βέλγος Marcel Kint ηγήθηκε ενός break στη διάσημη ολλανδική ανηφόρα του Cauberg. Η διαδρομή ήταν τόσο σκληρή που πολλά ήταν τα μεγάλα ονόματα που εγκατέλειψαν. Ο Kint κέρδισε το σπριντ για το Βέλγιο.

1946- Μετά τον πόλεμο ο Kint επέστρεψε για να αντιμετωπίσει τον ερασιτέχνη πρωταθλητή του 1938 Hans Knecht από την Ελβετία. Ο αγώνας διεξήχθη στη Ζυρίχη και είδε τον Kint να κάνει το break στην αρχή του αγώνα και να αγωνίζεται μόνος του μέχρι τα τελευταία χιλιόμετρα. Η νίκη του Kint έδειχνε σχεδόν σίγουρη μέχρι που ο Βέλγος Rik van Steenbergen κυνήγησε τον συναθλητή του με τον Knecht κολλημένο στη ρόδα του. Στην τελευταία ανηφόρα ο Kint ξέφυγε και πάλι αλλά ένας θεατής τον άρπαξε και ο Knecht έφτασε στη νίκη.

1954- Ίσως ο καλύτερος αγώνας δρόμου του παγκοσμίου πρωταθλήματος σημειώθηκε στις 22 Αυγούστου του 1954 στο Solingen της Γερμανίας. Μία πολύ απαιτητική διαδρομή 15 χλμ που έπρεπε να διανυθεί 16 φορές με μία ανηφόρα τριών χλμ. στον τερματισμό. Εκτός από τους δύσκολους δρόμους, οι χαμηλές θερμοκρασίες και η δυνατή βροχή μετέτρεψαν τον αγώνα σε μάχη για επιβίωση.

Ο Γάλλος Louison Bobet έθεσε το ρυθμό στο δεύτερο μισό του αγώνα στους βρεγμένους δρόμους εξασθενώντας τους επτά ποδηλάτες που είχαν μείνει σε κάθε γύρο. Με δύο γύρους να απομένουν μόλις τρεις αθλητές παρέμεναν στον αγώνα. Ο Fausto Coppi λύγισε στην πίεση του Bobet. Μόνο ο Ελβετός Fritz Schaer και ο Bobet απέμειναν όταν άρχισε το δράμα με ένα γύρο 15 χλμ. μέχρι το τέλος.

Μόλις πέρασε την περιοχή των pit ο Bobet είχε λάστιχο. Ένας Γάλλος μηχανικός παρατήρησε το πρόβλημα και πήδηξε σε ένα εφεδρικό ποδήλατο. Έφτασε τρέχοντας στον Bobet και άλλαξε τη ρόδα. Ο Bobet χρησιμοποίησε όλα τα αποθέματα δυνάμεων και καταδίωξε σκληρά για 20 χλμ. Έπιασε και πέρασε τον Schaer με 7 χλμ. να απομένουν και ο Γάλλος πήρε μία συγκλονιστική νίκη.

1963- Πρωταθλητής το 1960 και 1961 ο Rik Van Looy μπήκε στον αγώνα του 1963 με μεγάλη αυτοπεποίθηση. Ο Van Looy πρόσφερε σε κάθε μέλος της βελγικής ομάδας 1.500 $ αν κέρδιζε τον αγώνα. Η βελγική ομάδα δούλευε τέλεια καθώς το τελικό πρωτοπόρο γκρουπ των 28 προσέγγιζε τον τερματισμό. Όλα έδειχναν τέλεια για τους Βέλγους μέχρι που ένας ανυπόμονος Van Looy βιάστηκε να περάσει μπροστά από τον συναθλητή του. Ξαφνικά στην απέναντι πλευρά του δρόμου ο συναθλητής του, Benoni Beyeht, άλλαζε γραμμή.

Ο Van Looy ανάγκασε τον Beyeht να χρησιμοποιήσει το χέρι του. Ήταν σπρώξιμο, τράβηγμα ή μία προσπάθεια να αποφύγει την σύγκρουση; Ο Beyeht πέρασε πρώτος τη γραμμή μπροστά από τον εξαγριωμένο Van Looy. Η διαμάχη κράτησε χρόνια. Όταν πέρασαν τα χρόνια ο Van Looy παραδέχθηκε ότι το χέρι ήταν για να αποφευχθεί η σύγκρουση.

Το συμπέρασμα είναι ότι κάθε χρόνο το παγκόσμιο πρωτάθλημα δημιουργεί συναρπαστικές ιστορίες.

Το φετινό παγκόσμιο πρωτάθλημα αρχίζει αυτό το διήμερο στην Ponferrada της Ισπανίας με την ομαδική χρονομέτρηση να σηκώνει την αυλαία για μία εβδομάδα αγώνων που θα δει τους αθλητές να παλεύουν για να έχουν τη φανέλα με τα χρώματα του ουράνιου τόξου την επόμενη χρονιά.

Το μεγάλο γεγονός της διοργάνωσης είναι ο αγώνας δρόμου των ανδρών που θα διξαχθεί την Κυριακή 28 Σεπτεμβρίου με μήκος 254,8 χλμ. Ο αγώνας των γυναικών θα διεξαχθεί την προηγούμενη ημέρα και σίγουρα θα προκαλέσει την ίδια ένταση στα 127,4 χλμ.

Τα τελευταία χρόνια οι φίλοι του αθλήματος έχουν ζήσει μεγάλες στιγμές. Από τα δάκρυα του Joaquim Rodríguez στο βάθρο πέρυσι βλέποντας τις ελπίδες του να σβήνουν μέχρι τον Paolo Bettini να κάνει ότι σημαδεύει με όπλο τους επικριτές του πανηγυρίζοντας τη νίκη του 2007. Ο αγώνας μπορεί να μην πάντα ο καλύτερος ποιοτικά της σεζόν αλλά είναι ένας από τους μεγάλους στόχους της σεζόν κάθε ποδηλάτη και κάθε θεατή και πολλές φορές βλέπουν τα συναισθήματα να ξεχειλίζουν.

Το 2006, η νεαρή Marianne Vos έκανε την εμφάνισή της στο προσκήνιο κερδίζοντας τον αγώνα των γυναικών στους δρόμους του Salzburg. Θα έπρεπε να περιμένει άλλα έξι χρόνια για να κερδίσει για δεύτερη φορά καθώς στο ενδιάμεσο έφτασε πέντε φορές στη δεύτερη θέση.

Η Vos είναι πάντα παρούσα στο βάθρο τα τελευταία επτά χρόνια ενώ ο Alejandro Valverde έχει το ρεκόρ με τα περισσότερα μετάλλια στον αγώνα των ανδρών χωρίς να έχει πάρει ποτέ το χρυσό. Μπορεί το 2014 να είναι η χρονιά του;

Παρακολουθήστε στο παρακάτω video τις πέντε ομάδες φαβορί για το χρονόμετρο